Сайт тест режимида ишламоқда Сайт работает в тестовом режиме

Категориялар

Қидирув

CИРТЛОН (ДЎЛТА)

Кўриниши

Тарқалиши


Мақоми

1(CR): Бутунлай йўқ бўлиб кетиш арафасида турган, локал тарқалган кенжа тур. ТМХИ Қизил рўйхатига киритилган [NT].

Тарқалиши

Ўтмишда – Жанубий Устюртда, Амударё қайирларининг қуйи ва ўрта оқимларида, Шерободдарё этакларида, Кўҳитанг тизмасининг шарқий ёнбағрида. Ҳозирда – Боботоғ тоғ олди тизмасининг шимолий қисмида ва Сурхондарё этагида қайд этилган. Ўзбекистондан ташқарида: Туркманистон, Эрон, Кавказ ва Кавказорти, Ироқ, Афғонистон, Покистон, Ҳиндистон яримороли, Арабистон яримороли, Африка.

Яшаш жойлари

Cертупроқ, шағалли ва чўллашган тоғолди жарликлари, қуруқ дарё ўзанлари ва сийрак бутасимон дарахтзорлар, қирғоқбўйи тўқай ўрмонзорлари ва қамишзорлар, саксовул билан қопланган чўллар.

Сони

Доимо кам бўлган. XX аср ўрталаригача оддий тур ҳисобланган. 2011 йилда Оқтепа сув омбори атрофида 6 тадан иборат тўда учраган. 2010 йилда Боботоғ этакларида 8 та, 2012 йилда 10 та сиртлон, 2016 йилда эса урғочи сиртлон ва 2 та боласи қайд этилган.

Яшаш тарзи

Одатда, тунлари фаол, кундузи уялари, ғор ва чуқурликларга беркиниб ётади. 2-8 тагача бўлиб оилавий ҳаёт кечиради, жуфт бўлиб, баъзан якка ҳолда учрайди. Йилнинг исталган пайтида жуфтлашиши ва болалаши мумкин. 2-3 йилда жинсий вояга етади. Ҳаёт давомийлиги ўртача 12 йил. Ёввойи ва хонаки туёқлилар, ўлимтиклар, кемирувчилар, судралиб юрувчилар, ҳашаротлар, серсув мевалар билан озиқланади.

Чекловчи омиллар

Онгли равишда қирилиши, кейинчалик – қўриқ ерларнинг ўзлаштирилиши, тўқайзорларнинг йўқ қилиниши, озуқа манбаларининг камайиши.

Кўпайиш холати

Дунёнинг кўплаб ҳайвонот боғларида кўпайтирилади. Даставвал Тошкент ҳайвонот боғида кўпайтирилган.

Муҳоваза чоралари

Овлаш тақиқланган. Маҳаллий аҳоли ўртасида тушунтириш ишлари олиб бориш орқали сақланиб қолган сиртлонларни муҳофаза қилиш. Сурхон қўриқхонасида турни тиклаш.